Het Herstartkompas

Twijfel je over een ontslag? Stel je vraag.

Van de eerste twijfel tot de nieuwe collega. Typ wat je bezighoudt en krijg meteen een helder antwoord, met een gratis tool om verder te gaan.

Vaak gevraagd:
Een werkgever en een HR-consultant van Herstart schudden elkaar de hand
✓
10 gratis toolsZonder registratie, meteen te gebruiken

Elke maandag een nieuwe gratis module.

Alle vragen en antwoorden
In het kort

Ontslag voorbereiden als werkgever

Het Herstartkompas is een gratis online gids van Herstart, het outplacement- en loopbaancentrum van Auxilios. Het helpt werkgevers en HR-verantwoordelijken in Vlaanderen bij elke stap van een ontslag: van de eerste twijfel en de wettelijke regels, over het ontslaggesprek, tot outplacement en de vervanging.

  • Voor wieWerkgevers, zaakvoerders en HR in Vlaamse KMO's
  • Wat10 modules, elk met een gratis tool
  • PrijsGratis, zonder registratie
  • BijgewerktNovember 2026, met de ontslagregels van 2026
Waar sta jij?

Drie klikken, en je weet waar je begint

Beantwoord drie korte vragen. Het kompas zet de modules in de volgorde die voor jou het meest oplevert.

Je persoonlijke route verschijnt hier, stap voor stap.

Een werkgever denkt na over een moeilijke beslissingVoor het ontslag1
Fase 1 · Je twijfelt

Het loopt niet zoals het moet

En de gedachte aan ontslag komt op. Neem eerst even afstand: wat kost het, waar zit het echte probleem, en is er nog een andere weg, zoals interne herplaatsing?

Een gesprek aan tafel tussen werkgever en medewerkerTijdens het ontslag2
Fase 2 · Het gesprek

De beslissing is genomen

Nu komt het moeilijkste deel. Met een goede voorbereiding verloopt het gesprek menselijk en correct, ook voor wie achterblijft. Bij een reorganisatie of collectief ontslag begeleiden we ook groepen.

Een coach van Herstart begeleidt een nieuwe loopbaanstapNa het ontslag3
Fase 3 · En nu?

Goed afsluiten, sterk verder

Een vertrek is ook een kans: om je medewerker goed te laten gaan, om te leren, en om de functie straks nog beter in te vullen. Meer over outplacement bij Herstart.

Zo helpen we je

Voor de meeste vragen heb je genoeg aan de gratis tools

Toch is geen enkele situatie helemaal hetzelfde. Wijkt die van jou af, of wil je gewoon zeker zijn? Dan kijken we graag met je mee.

Stap 1 · Lezen

Het korte antwoord

Wat je moet weten, de valkuilen en de vragen die je jezelf stelt.

Gratis
Stap 2 · Doen

De gratis tool

Een calculator, checklist of test om meteen zelf aan de slag te gaan.

Gratis
Stap 3 · Meedenken

Samen bekijken

Is jouw situatie net anders? Een consultant of coach denkt met je mee over wat voor jou het beste werkt.

Eerste gesprek vrijblijvend
Stap 4 · Voorkomen

Sterker voor de volgende keer

Komt dit vaker voor? Dan begeleiden we je leidinggevenden, met coaching of een opleiding op maat.

Op maat
Een consultant van Herstart in gesprek
✓
Binnen de weekeen gesprek, in jouw buurt of online
Waarom Herstart

Gratis hulp, met jaren ervaring erachter

Alles in het Herstartkompas komt uit wat we elke dag zien bij KMO's. Dat delen we graag gratis. En wil je toch even overleggen, dan staat er een vast aanspreekpunt voor je klaar.

Eén vast aanspreekpunt

Eén collega volgt je dossier op. Experten schuiven aan wanneer het nodig is.

Dicht bij jou

In Roeselare, Lochristi, Tielt, Ieper, Kortrijk, Torhout, Brugge en Nieuwpoort, of online.

Erkend en gecertificeerd

CERTO-gecertificeerde coaches en RIZIV-erkend voor Terug Naar Werk-trajecten.

Van twijfel tot vervanging

Analyse, advies, outplacement en rekrutering onder één dak bij Auxilios.

Alle vragen en antwoorden

27 vragen van werkgevers over ontslag

Dezelfde antwoorden die je bovenaan krijgt, hier allemaal op een rij. Geordend volgens de fase waarin je zit.

Voor het ontslag

Wat kost het als ik iemand ontsla?

Meer dan de opzeg alleen. Je betaalt het loon tijdens de opzegtermijn of een verbrekingsvergoeding, vaak outplacement, en bij betwisting een mogelijke schadevergoeding. Daarbovenop komen werving en inwerktijd van een nieuwe collega. Meer weten? Gebruik gratis de kostencalculator uit module 1.

Hoe lang is de opzegtermijn?

Dat hangt af van de anciënniteit en wordt in weken uitgedrukt, gelijk voor arbeiders en bedienden. Voor contracten vanaf 1 juni 2026 is de opzeg bij ontslag door de werkgever maximaal 52 weken. De termijn start de maandag na de kennisgeving. Meer weten? Gebruik gratis de kostencalculator uit module 1.

Wat is een verbrekingsvergoeding?

In plaats van de medewerker de opzeg te laten presteren, beëindig je het contract meteen en betaal je het loon van de opzegtermijn als vergoeding, inclusief voordelen zoals maaltijdcheques of een firmawagen. Meer weten? Gebruik gratis de kostencalculator uit module 1.

Is ontslag wel de juiste oplossing?

Alleen als het probleem echt bij de medewerker ligt. Zit het knelpunt in het team, de organisatie of de markt, dan komt het met de volgende collega gewoon terug. Kijk dus eerst breder voor je beslist. Meer weten? Gebruik gratis het Balansmodel uit module 2.

Een medewerker presteert al lang ondermaats. Wat nu?

Maak eerst concreet waar het wringt en waarom. Bespreek het eerlijk, spreek een verbeterplan af met een datum om te evalueren, en leg alles vast. Lukt het niet, dan heb je een sterk dossier als ontslag toch nodig is. Meer weten? Gebruik gratis het Balansmodel uit module 2.

Wat is quiet quitting of quiet firing?

Bij quiet quitting doet een medewerker nog enkel het strikte minimum. Bij quiet firing laat de werkgever iemand stilaan vallen, in de hoop dat hij zelf vertrekt. Beide kosten motivatie en geld, en lossen niets op. Meer weten? Gebruik gratis het Balansmodel uit module 2.

Kan coaching een ontslag voorkomen?

Vaak wel, als het probleem bij communicatie, samenwerking of vaardigheden ligt en de medewerker wil werken aan zichzelf. Bij Auxilios gebeurt coaching ter plaatse in je bedrijf, aan een vast uurtarief. Meer weten? Gebruik gratis de coachingtest uit module 3.

Kan ik iemand een andere functie geven?

Dat kan, en het is vaak een sterk alternatief. Past de medewerker niet meer in deze rol, maar wel in je bedrijf, dan geeft een andere functie beide partijen nieuwe energie. Meer weten? Gebruik gratis de coachingtest uit module 3.

Wat is het loopbaankrediet?

Vanaf januari 2027 vervangt het loopbaankrediet de loopbaancheques. Wie minstens 7 jaar werkervaring heeft, kan tot 6 uur loopbaanbegeleiding volgen aan 25 euro per uur. Meer weten? Gebruik gratis de coachingtest uit module 3.

Welk soort ontslag past bij mijn situatie?

Er zijn zes manieren: met opzegtermijn, met verbrekingsvergoeding, om dringende reden, in onderling akkoord, om economische redenen of wegens medische overmacht. Elk heeft eigen termijnen en documenten. Meer weten? Gebruik gratis de ontslagchecklist uit module 4.

Wat is een ontslag om dringende reden?

Een ontslag zonder opzeg of vergoeding, na een fout die elke samenwerking meteen onmogelijk maakt. Je hebt 3 werkdagen na kennisname om te ontslaan, en nog 3 werkdagen om de reden aangetekend te motiveren. Meer weten? Gebruik gratis de ontslagchecklist uit module 4.

Moet ik de reden van het ontslag geven?

Niet in de ontslagbrief, maar de medewerker kan de redenen schriftelijk opvragen. Dan antwoord je binnen 2 maanden. Doe je dat niet, dan betaal je 2 weken loon boete. Bij een kennelijk onredelijk ontslag riskeer je 3 tot 17 weken loon. Meer weten? Gebruik gratis de ontslagchecklist uit module 4.

Wat veranderde er in 2026 aan de ontslagregels?

Voor contracten vanaf 1 juni 2026 is de opzeg bij ontslag door de werkgever beperkt tot 52 weken. Voor contracten vanaf 1 augustus 2026 bedraagt de opzeg in de eerste zes maanden één week. Meer weten? Gebruik gratis de ontslagchecklist uit module 4.

Kunnen we in onderling akkoord uit elkaar gaan?

Ja, als jullie dat allebei vrij willen. Leg het schriftelijk vast met einddatum en eventuele vergoeding. Let op: de RVA kan dit als vrijwillig vertrek zien, wat de werkloosheidsuitkering van je medewerker kan raken. Meer weten? Gebruik gratis de ontslagchecklist uit module 4.

Tijdens het ontslag

Hoe begin ik een ontslaggesprek?

Kom meteen ter zake: breng de beslissing in de eerste minuut, in één of twee duidelijke zinnen. Daarna is er ruimte voor emoties en vragen, en overloop je de praktische volgende stappen. Meer weten? Gebruik gratis de gespreksvoorbereider uit module 5.

Wanneer voer ik het ontslaggesprek best?

Liefst vroeg in de week, niet op vrijdag of net voor een verlof. Zo kan je medewerker meteen terecht met vragen en is er ruimte om op te volgen. Meer weten? Gebruik gratis de gespreksvoorbereider uit module 5.

Wat als de medewerker boos wordt?

Blijf rustig, erken de emotie en herhaal de beslissing kalm, zonder in discussie te gaan. Loopt het te hoog op, stel dan een korte pauze voor. Meer weten? Gebruik gratis de reactiekaart uit module 6.

Wat als iemand dichtklapt of wegloopt?

Laat stiltes toe en praat ze niet vol. Vat kort samen, geef de belangrijkste info op papier mee en plan een tweede gesprek. Meer weten? Gebruik gratis de reactiekaart uit module 6.

Wat vertel ik aan het team?

Dat de collega vertrekt, dat je de inzet waardeert, wat er verandert voor het team en bij wie ze terechtkunnen. Doe het snel, liefst dezelfde dag: stilte voedt geruchten. Meer weten? Gebruik gratis de tekstgenerator uit module 7.

Mag ik de reden van het ontslag aan collega's vertellen?

Beter niet. De privacy van wie vertrekt gaat voor. Een algemene formulering zonder oordeel over de persoon is genoeg. Meer weten? Gebruik gratis de tekstgenerator uit module 7.

Na het ontslag

Is outplacement verplicht?

Verplicht bij een opzeg of vergoeding van minstens 30 weken, bij medewerkers vanaf 45 jaar met minstens 1 jaar anciënniteit, en bij medische overmacht. Bij een dringende reden niet. Meer weten? Gebruik gratis de beslisboom uit module 8.

Wat kost outplacement?

Bij Herstart betaal je voor outplacement onder cao 82bis maximaal 1.900 euro. Bij een opzeg van 30 weken of meer mag je 4 weken van de vergoeding aftrekken, in ruil voor 60 uur begeleiding. Meer weten? Gebruik gratis de beslisboom uit module 8.

Mijn medewerker is ouder dan 45. Wat moet ik doen?

Heeft je medewerker minstens 1 jaar anciënniteit, dan moet je in de meeste gevallen outplacement aanbieden, binnen 15 dagen na het einde van het contract. Doe je dat niet, dan riskeer je een sanctie. Meer weten? Gebruik gratis de beslisboom uit module 8.

Hoe voorkom ik dat anderen ook vertrekken?

Toon waardering, bied groeikansen en ruimte, en investeer in goed leiderschap. Een eerlijk loon is de basis, maar zelden de enige reden om te blijven. Meer weten? Gebruik gratis de retentiescan uit module 9.

Wat vraag ik in een exitgesprek?

Wat had beter gekund vanuit het bedrijf, waar liep het spaak, en wat miste de medewerker? Met een neutrale externe gesprekspartner krijg je vaak eerlijkere antwoorden. Meer weten? Gebruik gratis de retentiescan uit module 9.

Moet ik iemand vervangen?

Niet automatisch. Bekijk eerst of de functie nog nodig is zoals ze was, en of het team het werk kan opvangen. Moet je aanwerven, werk dan eerst je functieprofiel bij. Meer weten? Gebruik gratis de keuzehulp uit module 10.

Hoe vind ik een betere vervanger?

Neem de lessen uit het vertrek mee in je functieprofiel, vraag in de selectie door op motivatie en cultural fit, en zorg voor een goede onboarding met een vaste mentor. Meer weten? Gebruik gratis de keuzehulp uit module 10.

Staat jouw vraag er niet bij?

Stel ze ons gewoon rechtstreeks

Een eerste gesprek is vrijblijvend. We luisteren, denken mee en zeggen eerlijk of je ons nodig hebt.

Twee consultants van Herstart in gesprek
Twijfel je over een ontslag?Waar begin ik?